پی‌نویس‌های این قسمت از پادکست

شنیدن پادکست در برنامه‌های پادگیر:

محتوای این قسمت:

• فصل شانزدهم: نتیجه‌گیری

«بیایید ابتدا نگرشمان را درباره‌ی صلح بازنگری کنیم. تعداد بیش از حد زیادی از ما آن را ناممکن می‌پنداریم… اما این پنداری خطرناک و شکست باورانه است. به این نتیجه‌گیری می‌انجامد که جنگ اجتناب ناپذیر است، که بشریت محکوم به نابودی است… اما مشکلات ما ساخته‌ی دست بشر است و لذا می‌تواند به دست بشر حل نیز بشود.»

جان اف. کندی (رئیس جمهور ایالات متحده‌ ۱۹۶۱ تا ۱۹۶۳)

ایالات متحده‌ی آمریکا از پایان جنگ جهانی دوم به این سو از نظر نظامی، اقتصادی و سیاسی قدرتمندترین ملت دنیاست. آن‌ها امپراتوری عصر مدرن هستند. دلار را چاپ می‌کنند که در حال حاضر مهم‌ترین ارز ذخیره‌ی جهانی است. یک قدرت اتمی هستند، بیشترین بودجه‌ی نظامی را دارند، بزرگترین کنسرن‌های تسلیحاتی را و بیشترین پایگاه‌های نظامی را در کشورهای خارجی. قدرتی صاحب حق وتو در شورای امنیت سازمان ملل هستند و بر ناتو سلطه دارند، بزرگترین اتحادیه‌ی نظامی جهان.

کسی که به سیاست بین الملل، تاریخ و سیاست معطوف به صلح علاقه داشته باشد، نخواهد توانست امپراتوری USA را نادیده بگیرد، چرا که ایالات متحده مستقیم یا غیرمستقیم بر تقریبا همه‌ی درگیری‌های یکصد سال گذشته اثرگذار بوده و بخش اعظم درگیری‌های نظامی حال حاضر را نیز شکل می‌دهد.

این شماره از پادکست بیبلیوکست به امپراتوری USA قسمت سی و سوم و پایانی اختصاص دارد.

نویسنده: دانیله گانزر

برگردان و صدای: سید ابراهیم تقوی

کارگردان و موسیقی: لرد ارس

خرید نسخه دیجیتالی کتاب امپراتوری USA

خرید نسخه صوتی کتاب امپراتوری USA

این مطلب برای اولین بار در انتشارات آزادنامگان منتشر شده است.

۵۶۰. یورگن تودنهوفر تأکید می‌کند: «ما بر برده‌داری، ساحره‌سوزی، استعمار، نژادپرستی و آپارتاید فایق آمده‌ایم. اگر بتوانیم جنگ را نیز منفور سازیم، بشریت قدمی بزرگ رو به جلو برداشته است.»

یورگن تودنهوفر: نباید که بکشی. رؤیای صلح من (برتلزمان ۲۰۱۵)، ص.۵

Jürgen Todenhöfer. Du sollst nicht töten. Mein Traum vom Frieden (Bertelsmann 2015), S. 5.

۵۶۱. دالایی لاما خردمندانه توصیه می‌کند: «عزم راسخ و خوشبینی چنان که من به تجربه دریافته‌ام کلیدهای موفقیت هستند.»

قس. دالایی لاما: در دل‌ها آتشی (انتشارات بارت ۱۹۹۶)، ص.۴۴

Vgl. Dalai Lama: In die Herzen ein Feuer (Barth Verlag 1996) S. 44.

۵۶۲. مورخ آمریکایی، هاوارد زین، به درستی اعلام می‌کند: «آینده‌ی دمکراسی به انسان‌ها وابسته است، و به آگاهی روزافزونشان برای رفتاری شایسته با تمامی انسان‌های روی کره‌ی زمین.»

هاوارد زین: تاریخچه‌ای انسانی از ایالات متحده (هارپر ۲۰۱۵)، ص.۶۸۲. همچنین نک.: دانیله گانزر: جنگ‌های غیرقانونی. چگونه کشورهای عضو ناتو در سازمان ملل متحد خرابکاری می‌کنند. وقایع‌نگاری از کوبا تا سوریه (اورل فوسلی ۲۰۱۶)

Howard Zinn: A People’s History of the United States (Harper 2015), S. 682. Siehe auch: Daniele Ganser: Illegale Kriege. Wie die NATO-Länder die UNO sabotieren. Eine Chronik von Kuba bis Syrien (Orell Füssli 2016).

۵۶۳. مورخ اسرائیلی، یووال نوآ هراری می‌گوید، که هر روز دو ساعت با چشمان بسته به مراقبه پرداخته و بر تنفسش تمرکز می‌کند. هراری توضیح می‌دهد: «این یک فرار از واقعیت نیست. کاملاً برعکس در تماس با واقعیت قرار گرفتن است.»

یووال نوآ هراری: ۲۱ درس برای قرن ۲۱ (تسه.ها. بِک ۲۰۱۹)، ص.۴۱۰

Yuval Noah Harari: 21 Lektionen für das 21. Jahrhundert (C. H. Beck 2019), S. 410.

۵۶۴. استادان مشهور هوشیاری، مانند اکهارت توله توضیح می‌دهند، که زمانی هوشیار هستیم، که افکار و احساساتمان را از فاصله‌ای مشخص مانند ابرهایی در حال گذار مشاهده کرده و درمی‌یابیم، که ما نه افکار و احساساتمان، بلکه آن آگاهی زلال و بی‌شکلی هستیم، که آنها در آن به وجود آمده و بار دیگر از بین می‌روند. این آگاهی بی‌شکل در تمامی اعضای خانواده‌ی بشری زنده است.

اکهارت توله: زمینی جدید: جهش آگاهی به جای خودتخریبی (انتشارات آرکانا ۲۰۰۵)

Eckhart Tolle: Eine neue Erde: Bewusstseinssprung anstelle von Selbstzerstörung (Arkana Verlag 2005).

این مطلب برای اولین بار در انتشارات آزادنامگان منتشر شده است.

پی‌نویس‌های این قسمت از پادکست

شنیدن پادکست در برنامه‌های پادگیر:

محتوای این قسمت:

• فصل پانزدهم: نبرد بر سر اوراسیا (۲/۲)
  • تحقیر چین در جنگ تریاک در ۱۸۳۹
  • چین بزرگترین ارتش جهان را در اختیار دارد
  • چین دومین اقتصاد بزرگ جهان است
  • جاده‌ی ابریشم جدید در سال ۲۰۱۳

«بیایید ابتدا نگرشمان را درباره‌ی صلح بازنگری کنیم. تعداد بیش از حد زیادی از ما آن را ناممکن می‌پنداریم… اما این پنداری خطرناک و شکست باورانه است. به این نتیجه‌گیری می‌انجامد که جنگ اجتناب ناپذیر است، که بشریت محکوم به نابودی است… اما مشکلات ما ساخته‌ی دست بشر است و لذا می‌تواند به دست بشر حل نیز بشود.»

جان اف. کندی (رئیس جمهور ایالات متحده‌ ۱۹۶۱ تا ۱۹۶۳)

ایالات متحده‌ی آمریکا از پایان جنگ جهانی دوم به این سو از نظر نظامی، اقتصادی و سیاسی قدرتمندترین ملت دنیاست. آن‌ها امپراتوری عصر مدرن هستند. دلار را چاپ می‌کنند که در حال حاضر مهم‌ترین ارز ذخیره‌ی جهانی است. یک قدرت اتمی هستند، بیشترین بودجه‌ی نظامی را دارند، بزرگترین کنسرن‌های تسلیحاتی را و بیشترین پایگاه‌های نظامی را در کشورهای خارجی. قدرتی صاحب حق وتو در شورای امنیت سازمان ملل هستند و بر ناتو سلطه دارند، بزرگترین اتحادیه‌ی نظامی جهان.

کسی که به سیاست بین الملل، تاریخ و سیاست معطوف به صلح علاقه داشته باشد، نخواهد توانست امپراتوری USA را نادیده بگیرد، چرا که ایالات متحده مستقیم یا غیرمستقیم بر تقریبا همه‌ی درگیری‌های یکصد سال گذشته اثرگذار بوده و بخش اعظم درگیری‌های نظامی حال حاضر را نیز شکل می‌دهد.

این شماره از پادکست بیبلیوکست به امپراتوری USA قسمت سی و دوم اختصاص دارد.

نویسنده: دانیله گانزر

برگردان و صدای: سید ابراهیم تقوی

کارگردان و موسیقی: لرد ارس

خرید نسخه دیجیتالی کتاب امپراتوری USA

خرید نسخه صوتی کتاب امپراتوری USA

این مطلب برای اولین بار در انتشارات آزادنامگان منتشر شده است.

۵۴۰. کای فوگلزانگ، چین‌شناس از دانشگاه هامبورگ می‌گوید: «چین در دوران امپراتوری متأخر، یعنی از قرن ۱۱ و ۱۲، با فاصله از باقی جهان برتر بود. چین در دورانی شهرهای میلیونی داشت، که در اروپا بزرگترین شهرها ۲۰۰۰۰ تا ۳۰۰۰۰ نفر جمعیت داشتند. چین قرن‌ها پیش از اروپا با فن چاپ کتاب آشنایی داشت. مدت‌ها پیش از آنکه در اروپا سخن از آن به میان آید، پول کاغذی داشت. چین قطب‌نما را می‌شناخت و باروت در اختیار داشت.»

اشتفان براوبورگر: ابرقدرت‌ها – ترس از چین؟ زد‌دی‌اف، ۱۶ آگوست ۲۰۱۹

Stefan Brauburger: Supermächte – Angst vor China? ZDF, 16. August 2019.

۵۴۱. رودریش پتاک، چین‌شناس از دانشگاه مونیخ توضیح می‌دهد، که «چین هرگز علاقه‌ی خاصی به فتح، اشغال و استعمار کشورهای دیگر نداشت».

آندرئاس لورنتس: زیر بادبان‌های ابریشمی سرخ. اشپیگل، ۲۹ آگوست ۲۰۰۵

Andreas Lorenz: Unter roten Seidensegeln. Der Spiegel, 29. August 2005.

۵۴۲. چین تنها از بندر کانتون در نزدیکی هنگ‌کنگ اجازه‌ی تجارتی محدود با بریتانیایی‌ها می‌داد، که بیش از همه چای و ابریشم چینی را به بریتانیای کبیر صادر می‌کردند. در مقابل اما بریتانیایی‌ها کالای قابل ذکری نداشتند که در چین قابل فروش باشد، به جز تریاک، که بریتانیایی‌ها از هند به چین وارد می‌کردند. استعمال تریاک به سرعت در جامعه‌ی چین رواج یافت و کشور را تضعیف کرد، که در مجموع برای بریتانیایی‌ها مطلوب بود. چنان که کای فوگلزانگ چین‌شناس می‌گوید، «این جنایتی به غایت شریرانه بود. تجارت مواد مخدر بود».

اشتفان براوبورگر: ابرقدرت‌ها – ترس از چین؟ زد‌دی‌اف، ۱۶ آگوست ۲۰۱۹

Stefan Brauburger: Supermächte – Angst vor China? ZDF, 16. August 2019.

۵۴۳. لین زِ شو، مأمور ویژه‌ی امپراتور چین برای مبارزه با قاچاق تریاک، در نامه‌ای خطاب به ملکه ویکتوریا، ملکه‌ی بریتانیا چنین نوشت: «وجدانتان کجاست؟ تصور کنید خارجی‌هایی به انگلستان بیایند، تا تریاک فروخته و انسان‌ها را به بیراهه‌ی مصرف آن بکشانند: چنین کاری را شما، شهبانوی گرانقدر، بی‌شک خوش نمی‌داشتید.» چینی‌ها خواهان توقف فوری واردات مواد مخدر شدند. لین ز شو نوشت: «اگر چنین بلایی را در کشور خویش مجاز نمی‌دانید، نباید هم آن را بر دیگر کشورها روا دارید، بر چین که به هیچ عنوان!»

برتولد زه‌والد: اینگونه انگلستان به بزرگترین تاجر مواد مخدر جهان تبدیل شد. دی ولت، ۲۰ ژانویه ۲۰۱۸

Berthold Seewald: So stieg England zum weltgrößten Drogendealer auf. Die Welt, 20. Januar 2018.

۵۴۴. لین ز شو با تأسف نوشت: «وقتی که ما تیری شلیک می‌کنیم، سربازانمان زمان بسیاری نیاز دارند، تا بتوانند تیر دیگری بیندازند. این نتیجه‌ی آشنایی اندک ما با این فنون است.» افسران و سربازان باتجربه در میان چینی‌ها بسیار بودند، ولی تجربه‌ی آنها به نبرد تن به تن و در فواصل نزدیک محدود بود. لین ز شو بهت‌زده نوشت، که بسیاری از آنها هرگز نبردی تجربه نکرده بودند، «که در آن باید بدون دیدن چهره‌ی دشمن جنگید».

مائو هایجیان: امپراتوری چینگ و جنگ تریاک – سقوط سلسله‌ی آسمانی (انتشارات دانشگاه کمبریج ۲۰۱۶)، ص.۴۹۱

Mao Haijian: The Qing Empire and the Opium War – The Fall of the Heavenly Dynasty (Cambridge University Press 2016), S. 491.

۵۴۵. رئیس جمهور چین، شی جینپینگ، که از سال ۲۰۱۳ رهبری کشور را در دست دارد، امیدوارانه اعلام کرد: «ما با قدرت و اعتماد به نفس مدام فزاینده‌ای به هدف اوجگیری مجدد باشکوه ملت چین نزدیک می‌شویم.»

اشتفان براوبورگر: ابرقدرت‌ها – ترس از چین؟ زد‌دی‌اف، ۱۶ آگوست ۲۰۱۹

Stefan Brauburger: Supermächte – Angst vor China? ZDF, 16. August 2019.

۵۴۶. ژنرال رابرت اشلی، رئیس آژانس اطلاعات دفاعی ایالات متحده (DIA)، در گزارشی در سال ۲۰۱۹ هشدار داد: «چین در حال تشکیل ارتشی محکم و مرگبار است.» رئیس جمهوران ایالات متحده در آینده «با چینی رو به رو خواهند بود، که بر ایفای نقشی قدرتمندتر در تعاملات جهانی پافشاری خواهد کرد. چیزی که گاهی می‌تواند با منافع ایالات متحده در تضاد باشد».

چین: قدرت نظامی. نوسازی نیرویی برای مبارزه و پیروزی. آژانس اطلاعات دفاعی ۲۰۱۹

China: Military Power. Modernizing a Force to Fight and Win. Defense Intelligence Agency 2019.

۵۴۷. دالایی لاما همراه با مهاتما گاندی برای من یک الگو و منبع الهامی عظیم برای جنبش صلح است. این راهب بودایی خردمندانه توضیح می‌دهد: «تا آنجا که به من مربوط می‌شود، همواره بر ارزش آن چیزی تأکید می‌کنم، که خلع سلاح درونی می‌نامم. راه دستیابی به آن از بین بردن نفرت و تقویت همدلی است.»

دالایی لاما: در دل‌ها آتشی (انتشارات بارت ۱۹۹۶)، ص.۴۴. همچنین: بوندستاگ آلمان در برلین. سرویس علمی، ۱۲ آگوست ۱۹۸۷

Dalai Lama: In die Herzen ein Feuer (Barth Verlag 1996), S. 44. Sowie: Deutscher Bundestag Berlin. Wissenschaftlicher Dienst, 12. August 1987.

۵۴۸. این که آیا چین به تایوان حمله‌ی نظامی خواهد کرد یا نه، مشخص نیست. به گفته‌ی الکس نیل، کارشناس امور چین در مؤسسه‌ی بین المللی مطالعات استراتژیک (IISS) در لندن، بعید است که ایالات متحده موفق شود از تهاجم چین به تایوان جلوگیری کند.

فردی گشتایگر: ناتوانی ایالات متحده در صورت تهاجم به تایوان. رادیو و تلویزیون سوئیس، ۳۱ می ۲۰۱۹

Fredy Gsteiger: Bei einer Invasion in Taiwan wären die USA machtlos. SRF, 31. Mai 2019.

۵۴۹. در پژوهش‌های رسمی ارتش چین اینگونه عنوان می‌شود، که «ملت چین همواره دوستدار صلح بوده است». چین «دست به حمله نخواهد زد، مگر در صورتی که به ما حمله شود. اما بدون شک پاسخ خواهیم داد، اگر به ما حمله شود». دکترین دفاعی چین اینگونه می‌گوید.

پاتریک تسول: ایالات متحده صلح جهانی را به مخاطره می‌اندازد – چین اینگونه می‌گوید. نویه تسوریشر تسایتونگ، ۲۵ جولای ۲۰۱۹

Patrick Zoll: Die USA gefährden den Weltfrieden – sagt China. Neue Zürcher Zeitung, 25. Juli 2019.

۵۵۰. آخرین صحنه‌ی فیلم تصویر پاسپورتی چینی را نشان می‌دهد، که این کلمات بر روی آن به چشم می‌خورند: «شهروندان جمهوری خلق چین! اگر در خارج از کشور با خطر مواجه شدید، ناامید نشوید! پشتیبان شما سرزمین قدرتمند پدری است.»

کای اشتریتماتر: اختراع دوباره‌ی دیکتاتوری. چگونه چین دولت نظارتگر دیجیتال را گسترش داده و با آن ما را به چالش می‌کشد (پایپر ۲۰۱۹)، ص.۵۷

Kai Strittmatter: Die Neuerfindung der Diktatur. Wie China den digitalen Überwachungsstaat aufbaut und uns damit herausfordert (Piper 2019), S. 57.

۵۵۱. گنگ ونبینگ چینی، که بعدها سفارت چین در سوئیس را بر عهده داشت، به یاد می‌آورد: «در خیابان‌ها به ندرت دوچرخه به چشم می‌خورد، چه رسد به خودرو.» کمبود در همه‌ی عرصه‌ها وجود داشت. غلات، پارچه، روغن خوراکی و گوشت جیره‌بندی شده و تنها در ازای کوپن‌هایی قابل تهیه بود، که دولت کمونیستی توزیع می‌کرد. به گفته‌ی ونبینگ، «در آن زمان تفاوت اندکی میان فقیر و غنی وجود داشت، چرا که همه به یک اندازه فقیر بودند».

گنگ ونبینگ: من و سرزمین پدری‌ام. ولتووخه، ۱۸ سپتامبر ۲۰۱۹

Geng Wenbing: Mein Vaterland und ich. Weltwoche, 18. September 2019.

۵۵۲. به گفته‌ی مولر، اوجگیری چین در ۲۵ سال گذشته البته بدون شک «بزرگترین معجزه‌ی اقتصادی تمام دوران‌هاست»، ولی اگر بانک مرکزی ایالات متحده، فِد، نرخ بهره را افزایش دهد، اقتصاد چین فروخواهد پاشید، چرا که در این صورت سرمایه‌گذاران پول خود را از چین خارج خواهند کرد. به اعتقاد مولر ایالات متحده «انگشتش را بر روی ماشه گذاشته و به تنهایی تصمیم خواهد گرفت، که چه زمانی آن را خواهد چکاند».

دیرک مولر: قدرت‌لرزه. جهان در آستانه‌ی بزرگترین بحران اقتصادی تمام دوران‌ها (هاینه ۲۰۱۸)، ص.۱۸۴ و ۲۰۳

Dirk Müller: Machtbeben. Die Welt vor der größten Wirtschaftskrise aller Zeiten (Heyne 2018), S. 184 und 203.

۵۵۳. این میلیاردر در گزارشی از شبکه‌ی آرته گفت: «هر روز مرا شکنجه می‌کردند. می‌خواستند مرا بکشند.» از این رو او از طریق هنگ‌کنگ و لندن به نیویورک گریخت، و در شبکه‌های اجتماعی سرنگونی دولت چین را طلب می‌کند. ونگویی به انتقاد می‌گوید: «آنها بدون هیچ عواقبی انسان‌ها را کشته و ناپدید می‌کنند.»

سباستین لو بلزیک: چین: میلیاردرها به راحتی ناپدید می‌شوند. آرته، ۲۰ سپتامبر ۲۰۱۹

Sebastien Le Belzic: China: Milliardäre verschwinden einfach. Arte, 20. September 2019.

۵۵۴. با ۲۹۵۸ رأی موافق در برابر تنها دو رأی مخالف و سه رأی ممتنع، تصمیم کنگره واضح بود. زوددویچه تسایتونگ نوشت: «به این ترتیب شی جینپینگ می‌تواند تا آخر عمرش رئیس جمهور باقی بماند.»

شی جینپینگ، رئیس جمهور مادام العمر. زوددویچه تسایتونگ، ۱۱ مارس ۲۰۱۸

Xi Jinping, Präsident auf Lebenszeit. Süddeutsche Zeitung, 11. März 2018.

۵۵۵. اورس شوتِلی، چین‌شناس سوئیس می‌گوید، که در دوران حکومت مائو زدونگ هنوز چینی‌ها مجبور به «زندگی در عصر حجر» بودند. ولی پس از آن رشد اقتصادی رخ داد، که از سوی سرمایه‌گذاران آمریکایی نیز پیش برده می‌شد. به گفته‌ی شوتلی، «امروزه امپراتوری میانه نه فقط با درونماهای شهری پر زرق و برق، مراکز خرید بزرگ و پارک‌های صنعتی عظیم، بلکه همچنین با زیرساختی در سطح جهانی، همگان را تحت تأثیر قرار می‌دهد».

اورس شوتلی: ژيوپلیتیک به عنوان محرک اقتصاد جهانی. پرونده‌ی آسیای بانک خصوصی نوتنشتاین، ژوئن ۲۰۱۵

Urs Schoettli: Geopolitik als Treiber der Weltwirtschaft. Notenstein Privatbank Fokus Asien, Juni 2015.

۵۵۶. وزیر امور خارجه‌ی آلمان، زیگمار گابریل، در کنفرانس امنیتی مونیخ در سال ۲۰۱۸ به انتقاد گفت، که جاده‌ی ابریشم جدید نمادی است از «تلاش برای جا انداختن نظامی جامع با هدف اثرگذاری بر جهان بنا بر منافع چین».

دیرک مولر: قدرت‌لرزه (هاینه ۲۰۱۸)، ص.۲۲۱

Dirk Müller: Machtbeben (Heyne 2018), S. 221.

۵۵۷. دیرک مولر کارگزار بورس گفت: «تقریبا هیچ‌جا به این اشاره نمی‌شد، که راهبان بودایی به شکل وحشیانه‌ای به دست تروریست‌های روهینگیا به قتل رسیده بودند، یا این که این اقلیت مسلمان با توسل به خشونت در پی جداسازی مناطق سکونت خود از میانمار بود و تلاش می‌کرد به این وسیله دولت اسلامی متعلق به خود را ایجاد کند.»

دیرک مولر: قدرت‌لرزه (هاینه ۲۰۱۸)، ص.۲17

Dirk Müller: Machtbeben (Heyne 2018), S. 217.

۵۵۸. رابرت لافان، مشاور نظامی بریتانیایی وقت در صربستان، بر این باور بود که راه‌آهن بغداد امپراتوری بریتانیا را به خطر می‌اندازد. به گفته‌ی لافلان «اگر مسیر برلین-بغداد تکمیل شود، منطقه‌ای وسیع که در آن امکان تولید هر میزانی از ثروت اقتصادی وجود دارد، اما از تیررس تهاجم قدرتی دریایی دور است، تحت کنترل آلمانی‌ها درمی‌آید».

رابرت لافان: صرب‌ها. نگهبانان دروازه (دورست پرس ۱۹۸۹)، ص.۱۶۳

Robert Laffan: The Serbs. The Guardians of the Gate (Dorset Press 1989), S. 163.

۵۵۹. در امتداد جاده‌ی ابریشم روندی «به سوی کاهش تنش‌ها و تشکیل اتحادها» به چشم می‌خورد، و درباره‌ی راه‌حل‌هایی با سود دوجانبه بحث می‌شود. به اعتقاد فرانکوپان، «دورانی که در آن غرب هنوز می‌توانست جهان را مطابق تصور خویش شکل دهد، مدت‌هاست که گذشته است».

پیتر فرانکوپان: جاده‌های ابریشم جدید. امروز و آینده‌ی جهان ما (روولت ۲۰۱۹)، ص.۵۲، ۶۰ و ۲۸۹

Peter Frankopan: Die neuen Seidenstraßen. Gegenwart und Zukunft unserer Welt (Rowohlt 2019), S. 52, 60 und 289.

این مطلب برای اولین بار در انتشارات آزادنامگان منتشر شده است.

پی‌نویس‌های این قسمت از پادکست

شنیدن پادکست در برنامه‌های پادگیر:

محتوای این قسمت:

• فصل پانزدهم: نبرد بر سر اوراسیا (۱/۲)
  • «تفرقه بینداز و حکومت کن»
  • روسیه تنها قدرتی منطقه‌ایست
  • گسترش ناتو به شرق خشم روسیه را برمی‌انگیزد
  • کودتای ایالات متحده در اوکراین در سال ۲۰۱۴
  • ایالات متحده در سال ۲۰۱۴ سوریه را بمباران می‌کند

«بیایید ابتدا نگرشمان را درباره‌ی صلح بازنگری کنیم. تعداد بیش از حد زیادی از ما آن را ناممکن می‌پنداریم… اما این پنداری خطرناک و شکست باورانه است. به این نتیجه‌گیری می‌انجامد که جنگ اجتناب ناپذیر است، که بشریت محکوم به نابودی است… اما مشکلات ما ساخته‌ی دست بشر است و لذا می‌تواند به دست بشر حل نیز بشود.»

جان اف. کندی (رئیس جمهور ایالات متحده‌ ۱۹۶۱ تا ۱۹۶۳)

ایالات متحده‌ی آمریکا از پایان جنگ جهانی دوم به این سو از نظر نظامی، اقتصادی و سیاسی قدرتمندترین ملت دنیاست. آن‌ها امپراتوری عصر مدرن هستند. دلار را چاپ می‌کنند که در حال حاضر مهم‌ترین ارز ذخیره‌ی جهانی است. یک قدرت اتمی هستند، بیشترین بودجه‌ی نظامی را دارند، بزرگترین کنسرن‌های تسلیحاتی را و بیشترین پایگاه‌های نظامی را در کشورهای خارجی. قدرتی صاحب حق وتو در شورای امنیت سازمان ملل هستند و بر ناتو سلطه دارند، بزرگترین اتحادیه‌ی نظامی جهان.

کسی که به سیاست بین الملل، تاریخ و سیاست معطوف به صلح علاقه داشته باشد، نخواهد توانست امپراتوری USA را نادیده بگیرد، چرا که ایالات متحده مستقیم یا غیرمستقیم بر تقریبا همه‌ی درگیری‌های یکصد سال گذشته اثرگذار بوده و بخش اعظم درگیری‌های نظامی حال حاضر را نیز شکل می‌دهد.

این شماره از پادکست بیبلیوکست به امپراتوری USA قسمت سی و یکم اختصاص دارد.

نویسنده: دانیله گانزر

برگردان و صدای: سید ابراهیم تقوی

کارگردان و موسیقی: لرد ارس

خرید نسخه دیجیتالی کتاب امپراتوری USA

خرید نسخه صوتی کتاب امپراتوری USA

این مطلب برای اولین بار در انتشارات آزادنامگان منتشر شده است.

۵۱۷. به گفته‌ی برژینسکی، آینده‌ی سلطه‌ی جهانی ایالات متحده بستگی به آن دارد، که امپراتوری چگونه «بر مناسبات پیچیده‌ی قدرت در قاره‌ی اوراسیا فائق خواهد آمد – و آیا خواهد توانست از ظهور قدرتی مسلط به عنوان رقیب جلوگیری کند یا خیر».

زبیگنیف برژینسکی: تنها قدرت جهانی. راهبرد برتری آمریکا (فیشر ۱۹۹۹)، ص.۱۵

Zbigniew Brzezinski: Die einzige Weltmacht. Amerikas Strategie der Vorherrschaft (Fischer 1999) S. 15.

۵۱۸. ولی برژینسکی با ستایش اصل «تفرقه بینداز و حکومت کن» پاسخ داد: «فکر فوق العاده‌ای بود… کدام یک برای تاریخ جهان مهمتر است؟ طالبان یا فروپاشی امپراتوری شوروی؟ مشتی مسلمان رم کرده یا آزادی اروپای مرکزی و پایان جنگ سرد؟»

ونسان ژوور: مداخله‌ی سیا در افغانستان. نوول اوبزرواتور، ۱۵ ژانویه ۱۹۹۸

Vincent Ja[u]vert: The CIA’s Intervention in Afghanistan. Nouvel Observateur, 15. Januar 1998.

۵۱۹. چنان که فریدمن گفت: «ما می‌توانیم از قدرت‌های متخاصم حمایت کنیم. بریتانیایی‌ها نیز آن وقت‌ها هندوستان را به اشغال درنیاوردند، بلکه حکومت‌های کوچک هندی را علیه یکدیگر تحریک کردند.»

جرج فریدمن در شیکاگو در نطقی برای شورای امور جهانی شیکاگو، ۴ فوریه ۲۰۱۵. یوتیوب: استراتفور: هدف اصلی ایالات متحده از یک قرن پیش این بوده، که از اتحاد روسیه و آلمان جلوگیری کند.

George Friedman in Chicago in einem Vortrag für den Chicago Council on Global Affairs, 4. Februar 2015. Youtube: STRATFOR: US-Hauptziel seit einem Jahrhundert war, Bündnis Russland+Deutschland zu verhindern.

۵۲۰. «اساسی‌ترین منافع ایالات متحده، که برایش مدام جنگیده‌ایم – در جنگ‌های جهانی اول و دوم و همینطور در جنگ سرد – در گرو روابط میان روسیه و آلمان است. زیرا اتحاد این دو تنها قدرتی است که توان تهدید ما را دارد. منفعت اصلی ما در این است که مطمئن شویم، این اتفاق هرگز رخ ندهد.»

یوتیوب: استراتفور: هدف اصلی ایالات متحده از یک قرن پیش این بوده است، که از شکل‌گیری اتحاد روسیه+آلمان جلوگیری کند

Youtube: STRATFOR: US-Hauptziel seit einem Jahrhundert war, Bündnis Russland+Deutschland zu verhindern.

۵۲۱. واگنکنشت گفت: «منافع مشخص ایالات متحده در اروپا را، به تازگی رئیس استراتفور با صراحتی تأثیرگذار شرح داده است: منفعت اصلی ایالات متحده در این است که از اتحادی میان آلمان و روسیه جلوگیری کند.»

صورتجلسه‌ی بوندستاگ آلمان، ۱۹ مارس ۲۰۱۵

Plenarprotokoll Deutscher Bundestag, 19. März 2015.

۵۲۲. حتی بندر روسی ساحل اقیانوس آرام ولادی‌وستوک نیز نزدیک به چهار ماه از سال به دلیل یخبندان غیر قابل دسترسی است. بندر سواستوپول در شبه‌جزیره‌ی کریمه در دریای سیاه، به دریای مدیترانه راه دارد، که در اختیار و کنترل ناتو است.

تیم مارشال: قدرت جغرافیا. چگونه می‌توان سیاست جهان را با استفاده از ۱۰ نقشه شرح داد (دِتِ‌فاو ۲۰۱۷)، ص.۹۳

Tim Marshall: Die Macht der Geographie. Wie sich Weltpolitik anhand von 10 Karten erklären lässt (dtv 2017), S. 93.

۵۲۳. در ۱۹۷۹ اتحاد جماهیر شوروی به افغانستان لشکر کشید، این غیرقانونی و در منافات با قانون منع خشونت سازمان ملل بود. ولی قدرت اتمی روسیه به کشورهای خیلی کمتری حمله کرده است تا ایالات متحده، و پایگاه‌های نظامی خیلی کمتری در کشورهای خارجی نزدیک به مرزهای خویش در اختیار دارد، یعنی در گرجستان، ارمنستان، روسیه‌ی سفید، ویتنام، قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان، سوریه و مولداوی.

پایگاه‌های نظامی روسیه در خارج از خاک خود: واقعیت‌ها و جزئیات. اسپوتنیک، ۸ اکتبر ۲۰۱۶

Russian Military Bases Abroad: Facts and Details. Sputnik, 8. Oktober 2016.

۵۲۴. چنان که اصل صورتجلسه‌های مذاکرات، منتشر شده از سوی آرشیو امنیت ملی در واشنگتن نشان می‌دهند، بیکر در روز ۹ فوریه ۱۹۹۰ در تالار یکاترینسکی کاخ کرملین، در مسکو و در برابر گورباچف متعهد شد، که ناتو حوزه‌ی نفوذ خویش را «حتی یک سانتیمتر دیگر به سوی شرق گسترش نخواهد داد»

صورتجلسه‌ی مکالمه میان میخائیل گورباچف و جیمز بیکر در مسکو. ۹ فوریه ۱۹۹۰. آرشیو امنیت ملی، ۱۲ دسامبر ۲۰۱۷

Record of conversation between Mikhail Gorbachev and James Baker in Moscow. 9. Februar 1990. National Security Archive, 12. Dezember 2017.

۵۲۵. رئیس جمهور روسیه، ولادیمیر پوتین نیز در روز ۱۸ مارس ۲۰۱۴، در جریان بحران در اوکراین اعلام کرد: «همکاران ما در غرب مدام به ما دروغ گفته‌اند، تصمیم‌ها را بدون اطلاع ما اتخاذ کرده و ما را در برابر عمل انجام شده قرار داده‌اند. در موضوع گسترش ناتو به شرق و توسعه‌ی پایگاه‌های نظامی در مرزهای ما نیز روال همین است.»

رالف پوهنر: با همکاری هم سر گورباچف کلاه گذاشتند. بازلر تسایتونگ، ۳۰ دسامبر ۲۰۱۷. همچنین: ماری کاتارینا واگنر: معمای بزرگ حول وعده‌ی ادعایی گنشر. فرانکفورتر آلگماینه تسایتونگ، ۱۹ آوریل ۲۰۱۴

Ralph Pöhner: Gemeinsam zogen sie Gorbatschow über den Tisch. Basler Zeitung, 30. Dezember 2017. Sowie: Marie Katharina Wagner: Das große Rätsel um Genschers angebliches Versprechen. Frankfurter Allgemeine Zeitung, 19. April 2014.

۵۲۶. ویلکرسون می‌پرسد: «چرا بیل کلینتون گسترش ناتو به شرق را پیش برد، در حالی که جرج بوش پدر و وزیر امور خارجه‌اش، جیمز بیکر، به گورباچف و یلتسین قول داده بودند، که ناتو حتی یک سانتیمتر به شرق گسترش نخواهد یافت؟ آیا این کار در راستای منافع شرکت‌های تسلیحاتی آمریکایی مانند لاکهید مارتین، ریتئون، بوئینگ و دیگران صورت گرفت، تا بازارهای جدیدی برای فروش محصولاتشان به دست آورند؟ البته که همینطور بود!» مسأله همیشه قدرت و پول است. ویلکرسون خویش‌نقادانه می‌گوید: «ایالات متحده بسیار بیشتر از روسیه یا هر کشور دیگری در جهان سلاح می‌فروشد. ما سوداگران مرگ هستیم.»

بن نورتون: «ما سوداگران مرگ جهان هستیم»: مقام سابق دولت بوش، لارنس ویلکرسون مجموعه‌ی صنایع نظامی را محکوم می‌کند. سالن، ۲۹ مارس ۲۰۱۶

Ben Norton: »We are the death merchant of the world«: Ex-Bush official Lawrence Wilkerson condemns military-industrial complex. Salon, 29. März 2016.

۵۲۷. به گفته‌ی برژینسکی اروپا «متحد طبیعی» ایالات متحده است، زیرا «موطن اصلی اکثریت مطلق آمریکایی‌ها به شمار می‌رود. بر قدیم برای ایالات متحده حائز اهمیت ژئواستراتژیک بالایی است»، چرا که بدون ناتو برای ایالات متحده ممکن نمی‌بود، که پایگاه‌های نظامی در مجاورت مرزهای روسیه دایر کند.

زبیگنیف برژینسکی: تنها قدرت جهانی. راهبرد برتری آمریکا (فیشر ۱۹۹۹)، ص.۹۱

Zbigniew Brzezinski: Die einzige Weltmacht. Amerikas Strategie der Vorherrschaft (Fischer 1999) S. 91.

۵۲۸. دیپلمات سوئیسی، هایدی تاگلیاوینی، که از سوی اتحادیه‌ی اروپا مأمور تحقیق درباره‌ی علل شروع جنگ شده بود، به این نتیجه رسید که رئیس جمهور گرجستان، میخیل ساآکاشویلی جنگ گرجستان را در شب ۷ به ۸ آگوست آغاز کرده بود. گرجستان متجاوز بود، با حمایت پس پرده‌ی ایالات متحده، که مشاوران نظامی به گرجستان اعزام کرده بود.

راینهارد وه‌زِر: گرجستان جنگ را آغاز کرد. فرانکفورتر آلگماینه تسایتونگ، ۳۰ سپتامبر ۲۰۰۹

Reinhard Veser: Georgien hat den Krieg begonnen. Frankfurter Allgemeine Zeitung, 30. September 2009.

۵۲۹. متخصص علوم سیاسی آمریکایی، جان میرشایمر، که در دانشگاه شیکاگو تدریس می‌کند، این اندیشه را مطرح می‌کند، که «خشم واشنگتن را تصور کنید، اگر چین اتحاد نظامی قدرتمندی شکل داده، و تلاش می‌کرد کانادا و مکزیک را به عضویت آن درآورد». میرشایمر به درستی تشخیص داد، که رئیس جمهور ایالات متحده، باراک اوباما، و نه رئیس جمهور روسیه، ولادیمیر پوتین، درگیری در اوکراین را به راه انداخته بود.

جان میرشایمر: چرا غرب مقصر بحران اوکراین است. فارین افرز. ۱ سپتامبر ۲۰۱۴

John Mearsheimer: Warum der Westen an der Ukraine-Krise schuld ist. Foreign Affairs. 1. September 2014.

۵۳۰. گفتگوهای تلفنی میان نولاند و سفیر پایات، که در آنها پیش از کودتا درباره‌ی ترکیب دولت جدید حرف می‌زدند، شنود شده و جنجال بسیار به پا کردند، زیرا نولاند با عبارت «Fuck the EU» به اتحادیه‌ی اروپا توهین کرده بود.

هارالد نویبر از weltnetz.tv در گفتگو با ری مک‌گاورن در ۱۱ سپتامبر ۲۰۱۴ در برلین. یوتیوب: افسر سابق سیا: اینها مقصران اصلی جنگ اوکراین هستند. ۲۱ سپتامبر ۲۰۱۴

Harald Neuber von weltnetz.tv im Gespräch mit Ray McGovern am 11. September 2014 in Berlin. Youtube: Ex-CIA-Offizier: Das sind die wahren Schuldigen am Ukraine Krieg. 21. September 2014.

531. آزاروف با گفتن این که «اوکراین تنها نقش یک گوه را در عملیات راهبردی آمریکایی‌ها، برای جلوگیری از تشکیل یک فضای اقتصادی اوراسیایی از اروپای غربی تا ولادی‌وستوک، داشت»، اصل «تفرقه بینداز و حکومت کن» را شرح می‌دهد.

اشتفان کورینت: دستان ما خون‌آلود نیست. ناخدنکزایتن، ۲۲ اکتبر ۲۰۱۵. همچنین: نیکلای آزاروف: اوکراین: حقیقت درباره‌ی کودتا. یادداشت‌های نخست‌وزیر (داس نویه برلین ۲۰۱۵)

Stefan Korinth: An unseren Händen klebt kein Blut. NachDenkSeiten, 22. Oktober 2015. Sowie: Nikolai Asarow: Ukraine: Die Wahrheit über den Staatsstreich. Aufzeichnungen des Ministerpräsidenten (Das Neue Berlin 2015).

532. به گزارش هرش، در دسامبر ۲۰۰۶، بیش از پنج سال پیش از درگرفتن جنگ، ویلیام روباک، کارمند سفارت ایالات متحده در دمشق، تحلیلی از «نقاط ضعف» دولت اسد ارائه کرده و پیشنهاد دمیدن بر آتش تنش‌های مذهبی داد، که در پی آن سفارت ایالات متحده در سوریه «پنج میلیون دلار برای تأمین مالی مخالفان» هزینه کرد.

سیمور هرش: پرونده‌ی اسد. سیسرو، ۲۸ آوریل ۲۰۱۶

Seymour Hersh: Die Akte Assad. Cicero, 28. April 2016.

533. ولفوویتس آن وقت گفته بود: «چیزی که از جنگ خلیج فارس آموختیم، این است که می‌توانیم ارتشمان را در این منطقه – خاور میانه – به کار بگیریم و شوروی‌ها مانع ما نمی‌شوند. حالا تقریبا پنج یا ده سال فرصت داریم، تا این رژیم‌های کهنه‌ی نزدیک به شوروی – سوریه، ایران و عراق – را کنار بزنیم، پیش از آن که ابرقدرت بعدی وارد صحنه شده و ما را به چالش بکشد.»

سخنرانی وزلی کلارک در ۳ اکتبر ۲۰۰۷ در باشگاه کامن‌ولث سانفرانسیسکو. نقل شده در: گلن گرینوالد: وز کلارک و رؤیای نومحافظه‌کاران. سالن نیوز، ۲۶ نوامبر ۲۰۱۱

Rede von Wesley Clark vom 3. Oktober 2007 beim Commonwealth Club in San Francisco. Zitiert in: Glenn Greenwald: Wes Clark and the neocon dream. Salon News, 26. November 2011.

534. ولی دوما تأیید می‌کند: «بریتانیای کبیر مقدمات تهاجم به سوریه از سوی شورشیان را فراهم کرد. از من پرسیدند، با آن که دیگر وزیر امور خارجه نبودم، که آیا نمی‌خواستم من هم در این کار سهیم باشم.»

کریستوف لهمان: دوما، «مقامات رده بالای بریتانیا دو سال پیش از بهار عربی به وجود طرح جنگ سوریه اعتراف کردند»، ام‌اس‌ان‌بی‌سی، ۱ ژوئن ۲۰۱۳. همچنین ن.ک.: تی. جی. کولز: جنگ‌های مخفی بریتانیا: چگونه و چرا پادشاهی متحد در سرتاسر جهان از درگیری‌ها حمایت مالی می‌کند (کلرویو ۲۰۱۸)، ص.۱۴

Christof Lehmann: Dumas, »Top British officials confessed to Syria war plans two years before Arab Spring«, MSNBC, 1. Juni 2013. Siehe auch: T. J. Coles: Britain’s Secret Wars: How and why the United Kingdom sponsors conflict around the world (Clairview 2018), S. 14.

535. آژانس خبری دولت سوریه اعلام کرد، هدف از ارسال این سلاح‌ها این بوده که «عملیات‌هایی در سوریه به راه بیندازند، که امنیت داخلی سوریه را دچار مخاطره کنند، و نیز دامن زدن به شورش و هرج و مرج».

تیم اندرسن: جنگ کثیف علیه سوریه. واشنگتن، رژیم چنج و مقاومت (انتشارات لیپسن ۲۰۱۶)، ص.۵۷

Tim Anderson: Der schmutzige Krieg gegen Syrien. Washington, Regime Change und Widerstand (Liepsen Verlag 2016), S. 57.

536. ساکس اقتصاددان در سال ۲۰۱۸ اعلام کرد: «ما در سوریه جنگی نیابتی رهبری کردیم. ۵۰۰۰۰۰ کشته در عرض هفت سال. ما باید از سوریه خارج شویم.»

پروفسور جفری ساکس، دانشگاه کلمبیا، ۱۹ آوریل ۲۰۱۸ ام‌اس‌ان‌بی‌سی. یوتیوب: پروفسور حقیقت آنچه در سوریه رخ داد را در رسانه‌های شرکتی شرح می‌دهد. ۱۹ آوریل ۲۰۱۸

Professor Jeffrey Sachs, Columbia University 19. April 2018 MSNBC. Youtube: Professor Lays Down Truth about Syria on Corporate Media. 19. April 2018.

537. سرویس علمی بوندستاگ آلمان به درستی اعلام کرد: «دیوان دادگستری بین المللی در حکم خود در پرونده‌ی نیکاراگوئه اینگونه تشخیص داد، که تسلیح و آموزش نیروهای شبه‌نظامی نقض قانون منع خشونت سازمان ملل متحد به شمار می‌رود. موضع دیوان درباره‌ی تسلیح و آموزش گروه‌های شورشی سوری به دست ایالات متحده از سال ۲۰۱۲ نیز همینگونه است.»

ارزیابی مشارکت روسیه، آمریکا و اسرائیل در مناقشات سوریه از دید حقوق بین الملل. بوندستاگ آلمان، برلین. سرویس علمی، ۲۸ ژوئن ۲۰۱۸

Völkerrechtliche Bewertung der russischen, amerikanischen und israelischen Beteiligung am Syrienkonflikt. Deutscher Bundestag Berlin. Wissenschaftlicher Dienst, 28. Juni 2018.

538. جیک سالیوان، مشاور سیاست خارجی وزیر امور خارجه‌ی وقت ایالات متحده، هیلاری کلینتون، در روز ۱۲ فوریه ۲۰۱۲ در ایمیلی به رئیسش نوشت: «AQ (القاعده) در سوریه طرف ماست.»

مارک مازتی: پشت پرده‌ی مرگ ناگهانی یک جنگ مخفی ۱ میلیارد دلاری سیا در سوریه. نیویورک تایمز، ۲ آگوست ۲۰۱۷. همچنین: ماکس بلومنتال: مدیریت وحشیگری. چگونه دولت امنیت ملی آمریکا آتش ظهور القاعده، داعش و دونالد ترامپ را خوراک داد (ورسو ۲۰۱۹)، ص.۱

Mark Mazzetti: Behind the sudden death of a 1 Billion Dollar secret CIA war in Syria. New York Times, 2. August 2017. Sowie: Max Blumenthal: The Management of Savagery. How Americas National Security State Fueled the Rise of Al Qaeda, ISIS and Donald Trump (Verso 2019), S. 1.

539. گونتر مایر، رئیس مرکز تحقیقات جهان عرب دانشگاه ماینتس، اینگونه نتیجه‌گیری کرد: «جهان در سوریه خطاهای بسیاری مرتکب شد. ولی ما باید این را هم بگوییم، که چه کسی اشتباه کرد: و در اینجا مسئولیت اصلی بر گردن ایالات متحده است.»

جنگ سوریه. مسئولیت اصلی بر عهده‌ی آمریکاست. زد‌دی‌اف هویته، ۲۲ دسامبر ۲۰۱۶

Syrien Krieg. Hauptverantwortung liegt bei den USA. ZDF heute, 22. Dezember 2016.

این مطلب برای اولین بار در انتشارات آزادنامگان منتشر شده است.

پی‌نویس‌های این قسمت از پادکست

شنیدن پادکست در برنامه‌های پادگیر:

محتوای این قسمت:

• فصل چهاردهم: امپراتوری دیجیتال (۳/۳)
  • افشای رسوایی کمبریج آنالیتیکا
  • کمبریج آنالیتیکا و برگزیت سال ۲۰۱۶
  • میکروتارگتینگ بر همه‌پرسی در سوئیس تأثیر می‌گذارد
  • تأسیس دانشنامه‌ی برخط ویکیپدیا در سال ۲۰۰۱
  • سوی تاریک ویکیپدیا

«بیایید ابتدا نگرشمان را درباره‌ی صلح بازنگری کنیم. تعداد بیش از حد زیادی از ما آن را ناممکن می‌پنداریم… اما این پنداری خطرناک و شکست باورانه است. به این نتیجه‌گیری می‌انجامد که جنگ اجتناب ناپذیر است، که بشریت محکوم به نابودی است… اما مشکلات ما ساخته‌ی دست بشر است و لذا می‌تواند به دست بشر حل نیز بشود.»

جان اف. کندی (رئیس جمهور ایالات متحده‌ ۱۹۶۱ تا ۱۹۶۳)

ایالات متحده‌ی آمریکا از پایان جنگ جهانی دوم به این سو از نظر نظامی، اقتصادی و سیاسی قدرتمندترین ملت دنیاست. آن‌ها امپراتوری عصر مدرن هستند. دلار را چاپ می‌کنند که در حال حاضر مهم‌ترین ارز ذخیره‌ی جهانی است. یک قدرت اتمی هستند، بیشترین بودجه‌ی نظامی را دارند، بزرگترین کنسرن‌های تسلیحاتی را و بیشترین پایگاه‌های نظامی را در کشورهای خارجی. قدرتی صاحب حق وتو در شورای امنیت سازمان ملل هستند و بر ناتو سلطه دارند، بزرگترین اتحادیه‌ی نظامی جهان.

کسی که به سیاست بین الملل، تاریخ و سیاست معطوف به صلح علاقه داشته باشد، نخواهد توانست امپراتوری USA را نادیده بگیرد، چرا که ایالات متحده مستقیم یا غیرمستقیم بر تقریبا همه‌ی درگیری‌های یکصد سال گذشته اثرگذار بوده و بخش اعظم درگیری‌های نظامی حال حاضر را نیز شکل می‌دهد.

این شماره از پادکست بیبلیوکست به امپراتوری USA قسمت سی‌ام اختصاص دارد.

نویسنده: دانیله گانزر

برگردان و صدای: سید ابراهیم تقوی

کارگردان و موسیقی: لرد ارس

خرید نسخه دیجیتالی کتاب امپراتوری USA

خرید نسخه صوتی کتاب امپراتوری USA

این مطلب برای اولین بار در انتشارات آزادنامگان منتشر شده است.

۴۹۴. بنا بر پیشنهاد نیکس، می‌توان هم «دخترهای خوشگل اوکراینی به خانه‌ی کاندیدای مورد نظر فرستاد. این خیلی خوب جواب می‌دهد». ظاهرا کمبریج آنالیتیکا این تکنیک‌ها را قبلا با موفقیت به کار بسته و در کشورهای مختلف برای مشتری‌هایش انتخابات را برده بود.

اندی دیویس: افشاگری: فیلمی از مشاوران انتخاباتی ترامپ در حال گفتن اینکه از رشوه و کارگران جنسی برای به دام انداختن سیاستمداران استفاده می‌کنند. اخبار چنل فور، ۱۹ مارس ۲۰۱۸

Andy Davies: Revealed: Trump’s election consultants filmed saying they use bribes and sex workers to entrap politicians. Channel 4 News, 19. März 2018.

۴۹۵. برای ارسال این پیام‌های تبلیغاتی، کمبریج آنالیتیکا نزدیک به پنج میلیون دلار به فیسبوک پرداخت کرد. چنان که فیلم مستند «هک بزرگ» فاش کرد، تیم کلینتون پول خیلی کمتری به تبلیغات فیسبوک اختصاص داده بود.

کریم عامر: هک بزرگ. نتفلیکس، جولای ۲۰۱۹

Karim Amer: The Great Hack. Netflix, Juli 2019.

۴۹۶. پس از پیروزی ترامپ در انتخابات، الکساندر نیکس با افتخار اعلام کرد: «ما بسیار خوشحالیم، که شیوه‌ی انقلابی ما برای ارتباطات مبتنی بر داده نقشی چنین اساسی در کسب پیروزی برای دونالد ترامپ ایفا کرده است.»

این شرکت می‌داند شما چه فکر می‌کنید. تاگس-آنتسایگر، ۳ دسامبر ۲۰۱۶

Diese Firma weiß, was Sie denken. Tages-Anzeiger, 3. Dezember 2016.

۴۹۷. هنگامی که کارول سرانجام پرونده‌ی دیجیتال خود را دریافت کرد، شگفت‌زده دریافت: همه‌ی داده‌ها درست بودند. «من فکر می‌کنم اگر آمریکایی‌ها می‌دانستند، که چه اتفاقی در سطح بین المللی هم در حال رخ دادن است، حسابی از کوره درمی‌رفتند.»

مستند تلویزیونی: توماس هوشون: آمریکای تقلبی بار دیگر بزرگ. چگونه فیسبوک و همدست‌هایش دمکراسی را به خطر می‌اندازند. آرته، ۲۵ اکتبر ۲۰۱۸

TV-Dokumentation: Thomas Huchon: Fake America Great Again. Wie Facebook und Co. die Demokratie gefährden. Arte, 25. Oktober 2018.

۴۹۸. مثلا «می‌دانستی که هیلاری کلینتون می‌خواهد اسلحه‌ات را بگیرد؟» یکی از پیام‌هایی بود که از سوی کمبریج آنالیتیکا از طریق فیسبوک فرستاده می‌شد، تا رأی دهندگان را از انتخاب هیلاری بازبدارد. «Defeat crooked Hillary» (هیلاری متقلب را شکست بده)، که در آن دو حرف o در کلمه‌ی کروکِد به شکل حلقه‌های دستبند درآمده بودند، یکی دیگر از شعارهای تبلیغاتی کمبریج آنالیتیکا بود.

کریم عامر: هک بزرگ. نتفلیکس، جولای ۲۰۱۹

Karim Amer: The Great Hack. Netflix, Juli 2019.

۴۹۹. کدوالادر خبرنگان توضیح می‌دهد: «می‌توانند هر چیزی گفته باشند، و ما هرگز نخواهیم فهمید چه می‌گفتند، چرا که در دسترس نیستند.» احتمالا داستان‌های تماما دروغ، یعنی همان فیک نیوز هم در میانشان بود. «به شکل جالبی هنوز روی سرورهای فیسبوک هستند. ولی آنها هیچ چیز را منتشر نمی‌کنند.»

مستند تلویزیونی: توماس هوشون: آمریکای تقلبی بار دیگر بزرگ. چگونه فیسبوک و همدست‌هایش دمکراسی را به خطر می‌اندازند. آرته، ۲۵ اکتبر ۲۰۱۸

TV-Dokumentation: Thomas Huchon: Fake America Great Again. Wie Facebook und Co. die Demokratie gefährden. Arte, 25. Oktober 2018.

۵۰۰. زاکربرگ با پشیمانی در برابر سی‌ان‌ان گفت: «این یک خیانت بزرگ به اعتماد عمومی بود. متأسفم که اتفاق افتاد.» ولی در اصل موضوع، فیسبوک کوتاه نیامد. آگهی‌های مورد مناقشه، که در جریان انتخابات ریاست جمهوری ۲۰۱۶ برای رأی دهندگان ترسیده فرستاده شده بودند، از سوی فیسبوک منتشر نشده و تا به امروز نه برای خبرنگاران و نه برای مورخان قابل دسترسی نیستند.

مارک زاکربرگ به خطای خود اعتراف می‌کند. نویه تسوریشر تسایتونگ، ۲۲ مارس ۲۰۱۸

Mark Zuckerberg räumt Fehler ein. Neue Zürcher Zeitung, 22. März 2018.

۵۰۱. کدوالادر توضیح داد: «افرادی در کانون توجه قرار می‌گرفتند، که به راحتی تأثیرپذیر به شمار می‌رفتند – اول از همه رأی دهندگان جوان سفیدپوست از طبقه‌ی کارگر». در بریتانیای کبیر نیز پرونده‌های دیجیتال با پروفایل‌های شخصی همه‌ی رأی دهندگان تشکیل داده شدند. «اینگونه یافتن مخاطبان کلیدی میسر شد، که با به میان آمدن موضوع مهاجرت از جا می‌پریدند».

هارالد شومان: کارول کدوالادر فیسبوک را به زانو درآورد، با اثبات وجود ارتباطاتی میان کارزار انتخاباتی ترامپ و کارزار برگزیت. تاگس اشپیگل، ۲۲ مارس ۲۰۱۹

Harald Schumann: Carole Cadwalladr zwang Facebook in die Knie, indem sie Verflechtungen zwischen dem Trump-Wahlkampf und Brexit-Kampagne bewies. Tagesspiegel, 22. März 2019.

۵۰۲. از دغدغه‌ی اخلاقی در کونتسی نشانه‌ای نیست. می‌پرسد: «کجایش اشتباه است؟ هر کسی به میل خود در فیسبوک است، مگر نه؟» با ۵۷ درصد رأی موافق، سوئیسی‌ها با احداث تونل دوم موافقت کردند.

داوید تورکاسو: بحران فیسبوک. برای کارزار سیاسی در سوئیس ما از بات و هوش مصنوعی استفاده می‌کنیم. هندلستسایتونگ، ۲۳ مارس ۲۰۱۸

David Torcasso: Facebook-Krise. Für Schweizer Politkampagnen setzen wir Bots und AI ein. Handelszeitung, 23. März 2018.

۵۰۳. هر شهروندی که به صفحه‌ی اینترنتی حزب لیبرال (FDP)، حزب دمکرات مسیحی مردم سوئیس (CVP) یا حزب مردم سوئیس (SVP) سرمی‌زد، به صورت خودکار به عنوان رأی دهنده‌ی بالقوه به فیسبوک معرفی می‌شد و سپس از این احزاب در صفحه‌ی فیسبوکش تبلیغ دریافت می‌کرد. بار دیگر این شرکت انیگما بود که بر روی صفحه‌ی خانه‌ی CVP جاسوس داده‌ی «فیسبوک پیکسل» را نصب کرد، که مخفیانه و بدون آن که کاربر متوجه شود، با سرور فیسبوک ارتباط برقرار می‌کرد.

تیمو گروسنباخر: بدون فرصت اعتراض. چگونه احزاب بدون پرسش ما را به فیسبوک می‌فروشند. رادیو و تلویزیون سوئیس، ۲۷ ژوئن ۲۰۱۹

Timo Großenbacher: Keine Chance auf Widerspruch. Wie uns Parteien ungefragt an Facebook verraten. SRF, 27. Juni 2019.

۵۰۴. لوبزیگر مطالبه‌ی خویش را اینگونه بیان کرد: «شهروند صاحب رأی این حق را دارد که بداند داده‌هایش با چه ابزار انفورماتیکی پردازش شده، و چگونه پیام‌های شخصی‌سازی شده برایش ارسال می‌شوند.» نیازی اضطراری به شفافیت و روشنگری وجود دارد، چرا که بسیاری انسان‌ها هنوز اصلا نمی‌دانند، که این تکنیک‌ها چگونه استفاده می‌شوند.

ایوان سانتورو: بازی با داده‌ها. احزاب از داده‌ها سوء‌استفاده می‌کنند. رادیو و تلویزیون سوئیس، ۱۸ ژوئن ۲۰۱۹

Iwan Santoro: Bauernfängerei mit Daten. Parteien betreiben Datenmissbrauch. SRF, 18. Juni 2019.

۵۰۵. خبرنگار آمریکایی، هلن بوینیسکی کشف کرد، که مدخل ویکیپدیا درباره‌ی تهاجم غیرقانونی ایالات متحده به عراق در سال ۲۰۰۳ از رایانه‌های سیا ویرایش شده بود. همینطور مدخل رئیس سیا، ویلیام کولبی، که کنتراها را در نیکاراگوئه مسلح می‌کرد. مدخل مربوط به گوانتانامو از رایانه‌های FBI ویرایش شده بود. از رایانه‌های سیا همچنین برای دست بردن در مدخل‌های ویکیپدیای رئیس جمهور ایالات متحده نیکسون و رئیس جمهور ایالات متحده ریگان استفاده شده بود. از این رو به ادعای بوینیسکی ویکیپدیا «تا هسته‌اش فاسد است».

هلن بوینیسکی: ویکیپدیا: فاسد تا هسته‌اش. مدیوم، ۲۶ اکتبر ۲۰۱۸

Helen Buyniski: Wikipedia: Rotten to the Core. Medium, 26. Oktober 2018.

۵۰۶. به همین شیوه نقش‌آفرینان مختلفی چون ب‌ام‌و، ایبِی، دِل، سیا و واتیکان مدخل‌ها را دستکاری می‌کنند. از یک آدرس آی‌پی در کنسرن اِروِاِه RWE، در اطلاعات مربوط به حوادث نیروگاه اتمی بیبلیس دست برده و آن را خفیف‌تر از آنچه بود جلوه دادند. احزاب CDU و SPD دست به زیباسازی مدخل‌های خود زدند، رئیس وراج FDP، کریستیان لیندنر، ترتیبی داد که از یک آدرس آی‌پی در پارلمان ایالتی در دوسلدورف، مدخل ویکیپدیایش را ۴۰ بار تغییر دهند.» البته که هیچ یک از این کارها در بروکهاوس چاپ شده ممکن نمی‌بود.

ورنر روگِمِر: چگونه ویکیپدیا پرس و جوی حقیقت را محو می‌کند. نویه راینیشه تسایتونگ، ۲ آوریل ۲۰۱۴

Werner Rügemer: Wie Wikipedia die Wahrheitsfrage ausblendet. Neue Rheinische Zeitung, 2. April 2014.

۵۰۷. دم و دستگاه روابط عمومی ارتش برای مالیات دهندگان ایالات متحده در سال ۲۰۰۹ بیش از چهار میلیارد دلار آب خورد. تاگس–آنتسایگر گله‌مند نوشت: «این که این منابع دقیقا با چه هدفی استفاده می‌شوند، اغلب محرمانه باقی می‌ماند.»

مارک بروپباخر: ۲۷۰۰۰ مشاور روابط عمومی تصویر ایالات متحده را رتوش می‌کنند. تاگس-آنتسایگر، ۱۲ فوریه ۲۰۰۹

Marc Brupbacher: 27.000 PR-Berater polieren Image der USA. Tages-Anzeiger, 12. Februar 2009.

۵۰۸. ویکیپدیا بدون هیچگونه نقدی روایت منتشر شده از سوی رئیس جمهور ایالات متحده بوش را بازگو می‌کند. انفجار WTC7 اندیشه‌ای اشتباه طبقه‌بندی و در مدخل ویکیپدیای جداگانه‌ای با عنوان «تئوری‌های توطئه درباره‌ی ۱۱ سپتامبر» مطرح می‌شود.

ویکیپدیای آلمانی: مدخل «جنگ داخلی در سوریه از سال ۲۰۱۱» و مدخل «حملات تروریستی ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱»، همچنین مدخل «تئوری‌های توطئه درباره‌ی ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱»، فراخوانی در ۱۸ اکتبر ۲۰۱۹

Deutsche Wikipedia: Artikel »Bürgerkrieg in Syrien seit 2011« und Artikel »Terroranschläge am 11. September 2001« sowie Artikel »Verschwörungstheorien zum 11. September 2001«, aufgerufen am 18. Oktober 2019.

۵۰۹. خبرنگار شجاع آلمانی، ماتیاس بروکرز، می‌گوید که «یازده سپتامبر بزرگترین تابوی قرن ۲۱ است»، و البته که با یک مدخل ویکیپدیای منفی مجازات می‌شود. بروکرز توضیح می‌دهد: «و این افسانه، که ۱۹ دانشجو، مسلح به تیغ موکت‌بری، هدایت شده از غاری در افغانستان، به تنهایی تمام پدآفند هوایی ایالات متحده را دو ساعت تمام زمینگیر کرده و سه برج را پودر کردند، حتی اگر فقط به دوتایشان هواپیما برخورد کرده بود، باور متعصبانه‌ی محوری این تابو است. تشکیک در آن ممنوع است.» از این رو یازده سپتامبر همچنان «کاغذ تورنسلی برای تشخیص خبرنگاری حقیقی و اصول روشنگری» است.

ماتیاس بروکرز: ای نظریه پرداز توطئه! تاریخچه‌ی یک اصطلاح جنگ روانی. تسایتپونکت، ۱ سپتامبر ۲۰۱۸

Mathias Bröckers: Du Verschwörungstheoretiker! Kurze Geschichte eines psychologischen Kampfbegriffs. Zeitpunkt, 1. September 2018.

۵۱۰. حالا یک دفعه در مدخل مربوط به من نوشته بود: «او تئوری‌های توطئه، به خصوص درباره‌ی ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ را دست گرفته و آنها را به عنوان دیدگاه‌های روشنگرانه‌ای که هنوز باید از سوی دانشمندان بررسی شوند ارائه می‌دهد.» چند ماه بعد این جمله به این شکل تغییر داده شد: «او تئوری‌های توطئه درباره‌ی موضوعات مختلف نشر می‌دهد، به خصوص درباره‌ی حملات تروریستی ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱.»

مدخل ویکیپدیای دانیله گانزر. فراخوانی در ۳ سپتامبر ۲۰۱۹. همچنین در ۲۳ اکتبر ۲۰۱۹

Wikipedia Eintrag zu Daniele Ganser. Abgerufen am 3. September 2019. Sowie am 23. Oktober 2019.

۵۱۱. ناظران، مدیران و بوروکرات‌هایی که در سلسله مراتب جایگاه بالاتری دارند، مانع از آن شدند که عبارت «تئوری توطئه» از پنج جمله‌ی اول مدخل مربوط به من حذف شود، چرا که این عبارت هسته‌ی بدنام‌سازی را شکل می‌دهد. اگر کاربران چند بار تلاش می‌کردند که مدخل من را تغییر دهند، حسابشان مسدود می‌شد، به گونه‌ای که دیگر برای هیچ مدخلی در ویکیپدیا نمی‌توانستند پیشنهاد اصلاح بدهند. در حال حاضر در مدخل ویکیپدیای من یک به اصطلاح «Edit-War»، جنگ ویرایش، جنگی بر سر مرجعیت تفسیر در جریان است. این که در آینده مدخل ویکیپدیای من چگونه خواهد بود را نمی‌دانم.

یوتیوب: تصاویر رسانه‌ای دشمن و حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ – سخنرانی دانیله گانزر. منتشر شده در ۳ فوریه ۲۰۱۵

YouTube: Medial vermittelte Feindbilder und die Anschläge vom 11. September 2001 – Vortrag von Daniele Ganser. Publiziert am 3. Februar 2015.

۵۱۲. مدیرها به صورت مادام العمر انتخاب شده و بر کار ناظران نظارت می‌کنند، می‌توانند متن‌ها را مخفی کرده و حساب‌های کاربران را مسدود کنند. بالای دست مدیرها چهار بوروکرات قدرتمند جای دارند. اینها رأس هرم ویکیپدیای آلمانی را شکل داده و بیش از دو میلیون مدخل آن را کنترل می‌کنند.

پروپاگاندا در ویکیپدیا. سوئیس پروپاگاندا ریسرچ، ۱ اکتبر ۲۰۱۸

Propaganda in der Wikipedia. Swiss Propaganda Research, 1. Oktober 2018.

۵۱۳. به گزارش مجله‌ی برخط تیشیز آینبلیک، «طرف گفتگوی دست و دلباز بومر در انتهای دیدار برایش توضیح داده بود، که شبکه‌ای بزرگ از خبرنگاران در اختیار داشت، که برای ویکیپدیا می‌نوشتند. این‌ها به وقتش بومر را به عنوان مدیر پیشنهاد می‌کردند». ولی بومر این پیشنهاد را رد کرد. او نمی‌خواست در این بازی غیرشفاف مشارکت کند.

الکساندر والاش: رسوا کردن یک مجرم چندباره – ویکیپدیا: دانشنامه‌ی آلوده. تیشیز آینبلیک، ۱۲ سپتامبر ۲۰۱۸

Alexander Wallasch: Enttarnung eines Wiederholungstäters – Wikipedia: das kontaminierte Lexikon. Tichys Einblick, 12. September 2018.

۵۱۴. مارکوس فیدلر توضیح می‌دهد: «با مثال مدخل ویکیپدیای دکتر دانیله گانزر نشان می‌دهیم، که در ویکیپدیا به صورت هدفمند ترور شخصیت انجام می‌شود.» روش‌های استفاده شده شامل گزینش انتخابی منابع منفی، وارد کردن مقالات غیرفنی و جهت‌دار روزنامه‌ها به منابع، و تفسیر عامدانه غلط قوانین ویکیپدیا می‌شدند.

داستان‌هایی از ویکی‌هاوزن: مستند: فیلم مستند: سوی تاریک ویکیپدیا. کِن‌اف‌اِم، ۲۱ اکتبر ۲۰۱۵

Geschichten aus Wikihausen: Dokumentation: Dokumentarfilm: Die dunkle Seite der Wikipedia. KenFM, 21. Oktober 2015.

۵۱۵. از آنجا که در همه‌ی مدخل‌هایی که او ویرایش کرده بود، نام مستعارش ثبت می‌شد، می‌توان به شکل تجربی نشان داد، که کوپایلوت در نگارش این مدخل‌های ویکیپدیا مشارکت داشته و مدام خود را کارشناس معرفی می‌کرده: دانیله گانزر، عیسی مسیح، مارتین لوتر، باراک اوباما، اسامه بن لادن، هولوکاست، حملات هوایی به درسدن، جنایات ورماخت، فاشیسم چپ، آنارشیسم ملی، پاسیفیسم (صلح‌گرایی)، صهیونیسم، توطئه‌ی بین المللی یهود، حملات تروریستی ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱، اشغال عراق از سال ۲۰۰۳، گلادیو، جنگ ویتنام، حماس، تئوری‌های توطئه درباره‌ی تهاجم به پرل هاربر، نیروگاه اتمی فوکوشیما، حزب آلترناتیوه فور دویچلند (جایگزین برای آلمان) و بسیاری دیگر.

ایلونا پفِفِر: آیا ترنس‌آتلانتیفا ویکیپدیا را هدایت می‌کند؟ اسپوتنیک، ۲۹ می ۲۰۱۸. همچنین: اولریکه زومفلِت: تنظیم ویکیپدیا؟ آره، اگر به شما بربخورد. ناخدنکزایتن، ۴ فوریه ۲۰۱۸

Ilona Pfeffer: Wird Wikipedia von der Transatlantifa gesteuert? Sputnik, 29. Mai 2018. Sowie: Ulrike Sumfleth: Wikipedia regulieren? Tja, wenn Sie betroffen wären. NachDenkSeiten, 4. Februar 2018.

۵۱۶. پلوپا مشکل اصلی دانشنامه‌ی رایگان را اینگونه بیان می‌کند: «یاری دهنده‌شان در این کار امنیت ناشی از گمنامی است: هیچ یک از دبیران یا سردمداران ویکیپدیا مجبور نمی‌شود با اعلام نام واقعی‌اش خود را در معرض آزمون قرار داده و قابل نقد سازد.» از آنجا که علاوه بر همه‌ی این‌ها مقر بنیاد ویکیمدیا به عنوان نهاد قانونی در ایالات متحده قرار دارد، اقدام حقوقی علیه مدخل‌های نامتعادل یا بدنام کننده‌ی ویکیپدیا برای «شهروندان عادی تقریبا غیرممکن» است.

هرمان پلوپا: ویکیپدیا در جبهه‌ی پروپاگاندا علیه مورخان. تله‌پولیس، ۱۹ سپتامبر ۲۰۱۸

Hermann Ploppa: Wikipedia an der Propagandafront gegen Historiker. Telepolis, 19. September 2018.

این مطلب برای اولین بار در انتشارات آزادنامگان منتشر شده است.

۴۸۲. بسیاری دختران و پسران دانشجو در این روز برای نخستین بار در زندگیشان در اینترنت گشت و گذار می‌کردند. هیجان انگیز بود. بلافاصله همه‌مان یک نشانی ایمیل ساختیم، چون مجانی بود. آن زمان به NSA، دولت نظارتگر یا پرونده‌های دیجیتالمان نمی‌اندیشیدیم. فقط خوش می‌گذراندیم.

پاتریک بویت: پریزم: صدراعظم قلمرو ناشناخته. تسایت آنلاین، ۱۹ ژوئن ۲۰۱۳

Patrick Beuth: Prism: Die Kanzlerin von Neuland. Zeit Online, 19. Juni 2013.

۴۸۳. آن وقت‌ها آتش جنگ ویتنام شعله می‌کشید، و به گزارش یاشا لوین خبرنگار، دانشجویان هاروارد و مؤسسه‌ی فنی ماساچوست، MIT، علیه آرپانت دست به اعتراض زدند. آنها به واسطه‌ی یک استاد MIT باخبر شده بودند، که ادارات دولتی از این شبکه برای آن نیز استفاده می‌کردند، که تا حد ممکن اطلاعات درباره‌ی دانشجویان فعال سیاسی و مخالفان جنگ گرد آورند.

یاشا لوین: دره‌ی نظارت. تاریخ نظامی محرمانه‌ی اینترنت (آیکون بوکس ۲۰۱۸)

Yasha Levine: Surveillance Valley. The Secret Military History of the Internet (Icon Books 2018).

۴۸۴. «بومیان دیجیتال» امروزه به انسان‌های متولد ۱۹۸۰ یا پس از آن می‌گویند، که در جهانی دیجیتال بزرگ شده‌اند. هر دو فرزند من به این گروه تعلق دارند. آنها تنها جهانی را می‌شناسند، که در آن اینترنت، گوشی‌های هوشمند، گوگل و یوتیوب همواره وجود داشته‌اند. انسان‌هایی که پیش از ۱۹۸۰ به دنیا آمده‌اند، از جمله خود من، «مهاجران دیجیتال» هستند، زیرا هنوز دورانی را به خاطر می‌آورند، که در آن اینترنت وجود نداشت. نسل مهاجران دیجیتالی چون من روزی منقرض خواهد شد.

جان پری بارلو: بیانیه‌ی استقلال فضای سایبری. بنیاد جبهه‌ی الکترونیک، ۸ فوریه ۱۹۹۶. همچنین ن.ک.: تیم برنرز-لی: گزارش وب. خالق وب جهان‌گستر درباره‌ی پتانسیل بی‌حد اینترنت (ایکان ۱۹۹۹)

John Perry Barlow: A Declaration of the Indepence of Cyberspace. Electronic Frontier Foundation, 8. Februar 1996. Siehe auch: Tim Berners-Lee: Der Web-Report. Der Schöpfer des World Wide Webs über das grenzenlose Potential des Internets (Econ 1999).

۴۸۵. از آنجا که اغلب انسان‌ها یکی از بالاترین پیشنهادهای ارائه شده‌ی گوگل را انتخاب می‌کنند، گوگل می‌تواند با استفاده از الگوریتم‌ها تعیین کند، که چه اطلاعاتی بیش از همه خوانده می‌شود. گوگل تبلیغات را میان نتایج جستجو پخش می‌کند و از این راه پول کلانی به دست می‌آورد. در سال ۲۰۱۸ این غول فن‌آوری با گردش مالی ۱۳۰ میلیارد دلاری، سود خالص ۳۰ میلیارد دلار تولید کرد.

دانیل سوکولوف: کنسرن مادر گوگل، آلفابت، در سال ۲۰۱۸ بیش از ۳۰ میلیارد دلار آمریکا سود خالص داشت. هایزه آنلاین، ۵ فوریه ۲۰۱۹

Daniel Sokolov: Google-Mutter Alphabet erzielt 2018 über 30 Milliarden US-Dollar Reingewinn. Heise Online, 5. Februar 2019.

۴۸۶. مدیر عامل گوگل، اریک اشمیت، در سال ۲۰۱۰ با اعتماد به نفس تمام گفت: «به آنجا خواهیم رسید، که دیگر لازم نخواهد بود چیزی را تایپ کنیم. چون ما می‌دانیم که کجا هستید. همینطور می‌دانیم که کجا بوده‌اید. کم و بیش می‌توانیم حدس بزنیم، که به چه می‌اندیشید.»

یاشا لوین: زمین گوگل: چگونه غول فن‌آوری به دولت در جاسوسی از ما کمک می‌کند. گاردین، ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸

Yasha Levine: Google’s Earth: How the Tech Giant is helping the State Spy on us. Guardian, 20. Dezember 2018.

۴۸۷. با گوگل مپز بر شهروندان نظارت می‌شود. «ماجراجویی‌های جنسی و روابط خارج از ازدواج را راحت می‌توان کشف کرد: دو گوشی هوشمند، که پیشتر هرگز با یکدیگر ملاقات نداشته‌اند، در یک بار به هم برمی‌خورند و پس از آن به یک هتل می‌روند، تمام شب را آنجا می‌مانند و صبح بار دیگر از هم جدا می‌شوند.» لوین تأکید می‌کند، کنسرن‌های فن‌آوری «ما را بسیار دقیق می‌شناسند. آنها حتی چیزهایی را می‌دانند، که ما از نزدیکترین دوستانمان نیز مخفی نگاه می‌داریم.»

یاشا لوین: زمین گوگل: چگونه غول فن‌آوری به دولت در جاسوسی از ما کمک می‌کند. گاردین، ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸

Yasha Levine: Google’s Earth: How the Tech Giant is helping the State Spy on us. Guardian, 20. Dezember 2018.

۴۸۸. جارون لانیر توصیه می‌کند: «اگر می‌خواهی خودت را آزاد کنی، واقعی‌تر و کمتر معتاد باشی، اگر می‌خواهی کمتر فریب داده شوی و کمتر پارانوئید باشی – آن وقت باید حساب‌های شبکه‌های اجتماعی‌ات را حذف کنی.»

جارون لانیر: ده دلیل برای آنکه حساب‌های شبکه‌های اجتماعی‌ات را فوراً حذف کنی (هوفمان و کامپه ۲۰۱۸)، ص.۱۴ و ۳۸

Jaron Lanier: Zehn Gründe, warum du deine Social Media Accounts sofort löschen musst (Hoffmann und Campe 2018), S. 14 und 38.

۴۸۹. به استناد مجله‌ی آمریکایی فوربز، دارایی او در سال ۲۰۱۸ بالغ بر ۶۱ میلیارد دلار بود.

فروش و درآمد خالص جهانی فیسبوک تا ۲۰۱۸. استاتیستا، ۹ آگوست ۲۰۱۹

Umsatz und Nettoergebnis von Facebook weltweit bis 2018. Statista, 9. August 2019.

۴۹۰. تیم ترامپ رأی دهندگان را به خوبی می‌شناخت، زیرا پروفایل‌های فیسبوک آنها و لایک‌هایشان را تحلیل کرده بود، بدون آن که رأی دهندگان خبر داشته باشند. پس از آن از طریق جریان اخبار فیسبوک، پیام‌های ویژه‌ای برای رأی دهندگان دودل در ایالت‌های چرخشی ارسال شد، که در آنها هیلاری کلینتون سیاستمداری فاسد خوانده شده و به این وسیله تضعیف می‌شد.

کمیسیون انتخابات فدرال. نتایج رسمی انتخابات سراسری رئیس جمهوری ۲۰۱۶. ۳۰ ژانویه ۲۰۱۷

Federal Election Commission. Official 2016 Presidential General Election Results. 30. Januar 2017.

۴۹۱. نویه تسوریشر تسایتونگ در صفحه‌ی نخست خود تیتر زد: «سرافکندگی فیسبوک بابت سوء استفاده‌ی گسترده از داده‌ها».

سرافکندگی فیسبوک بابت سوء استفاده‌ی گسترده از داده‌ها. نویه تسوریشر تسایتونگ، ۱۸ مارس ۲۰۱۸. همچنین: کارول کدوالادر: پرونده‌های کمبریج آنالیتیکا. با افشاگر جنگ داده‌ها آشنا شوید. گاردین، ۱۸ مارس ۲۰۱۸

Riesiger Datenmissbrauch blamiert Facebook. Neue Zürcher Zeitung, 18. März 2018. Sowie: Carole Cadwalladr: The Cambridge Analytica Files. Meet the Data War whistleblower. Guardian, 18. März 18.

۴۹۲. ۷۰ لایک کافی هستند تا شناختی نزدیکتر از یک دوست، و ۱۵۰ لایک تا شناختی نزدیکتر از والدین یک شخص به دست آورد. با ۳۰۰ لایک یک رایانه می‌تواند رفتار شخص را به وضوح بهتر از شریک زندگی‌اش پیشبینی کند، یا دستکم کوزینسکی چنین ادعا می‌کند.

هانِس گراس‌اِگِر و میکائیل کروگِروس: یک بمب اینجاست. برگزیت، ترامپ: چگونه شرکت بریتانیایی کمبریج آنالیتیکا پروپاگاندای سیاسی را زیر و رو کرد. داس ماگاتزین، ۳ دسامبر ۲۰۱۶

Hannes Grassegger und Mikael Krogerus: Da ist eine Bombe. Brexit, Trump: Wie die britische Firma Cambridge Analytica die Politpropaganda auf den Kopf gestellt hat. Das Magazin, 3. Dezember 2016.

۴۹۳. الکساندر نیکس، مدیر عامل کمبریج آنالیتیکا در زمان کارزار انتخاباتی، در سپتامبر ۲۰۱۶ در نطقی در نیویورک توضیح داد، که مفاهیم جمعیت‌شناختی که در گذشته کارزارهای انتخاباتی بر اساسشان رهبری می‌شدند، «فکری مضحک» هستند. «همه‌ی زن‌ها پیام یکسانی دریافت می‌کنند، فقط به این دلیل که جنسیتشان یکی است – یا همه‌ی آفریقایی-آمریکایی‌ها، بابت نژادشان؟» به گفته‌ی نیکس، این بی‌معنی است. می‌توان و باید شخصیت انسان‌ها را سنجیده و آنگاه با آنها با پیام‌هایی دقیق تنظیم شده سخن گفت، تنها این می‌تواند به موفقیت منجر شود.

هانِس گراس‌اِگِر و میکائیل کروگِروس: یک بمب اینجاست. داس ماگاتزین، ۳ دسامبر ۲۰۱۶

Hannes Grassegger und Mikael Krogerus: Da ist eine Bombe. Das Magazin, 3. Dezember 2016.

این مطلب برای اولین بار در انتشارات آزادنامگان منتشر شده است.

پی‌نویس‌های این قسمت از پادکست

شنیدن پادکست در برنامه‌های پادگیر:

محتوای این قسمت:

• فصل چهاردهم: امپراتوری دیجیتال (۲/۳)
  • اینترنت در ۱۹۹۴ جهان را دگرگون می‌کند
  • درآمد ۳۰ میلیارد دلاری گوگل در سال ۲۰۱۸
  • فیسبوک جای روزنامه‌های چاپی را می‌گیرد
  • فیسبوک و انتخاب دونالد ترامپ در سال ۲۰۱۶

«بیایید ابتدا نگرشمان را درباره‌ی صلح بازنگری کنیم. تعداد بیش از حد زیادی از ما آن را ناممکن می‌پنداریم… اما این پنداری خطرناک و شکست باورانه است. به این نتیجه‌گیری می‌انجامد که جنگ اجتناب ناپذیر است، که بشریت محکوم به نابودی است… اما مشکلات ما ساخته‌ی دست بشر است و لذا می‌تواند به دست بشر حل نیز بشود.»

جان اف. کندی (رئیس جمهور ایالات متحده‌ ۱۹۶۱ تا ۱۹۶۳)

ایالات متحده‌ی آمریکا از پایان جنگ جهانی دوم به این سو از نظر نظامی، اقتصادی و سیاسی قدرتمندترین ملت دنیاست. آن‌ها امپراتوری عصر مدرن هستند. دلار را چاپ می‌کنند که در حال حاضر مهم‌ترین ارز ذخیره‌ی جهانی است. یک قدرت اتمی هستند، بیشترین بودجه‌ی نظامی را دارند، بزرگترین کنسرن‌های تسلیحاتی را و بیشترین پایگاه‌های نظامی را در کشورهای خارجی. قدرتی صاحب حق وتو در شورای امنیت سازمان ملل هستند و بر ناتو سلطه دارند، بزرگترین اتحادیه‌ی نظامی جهان.

کسی که به سیاست بین الملل، تاریخ و سیاست معطوف به صلح علاقه داشته باشد، نخواهد توانست امپراتوری USA را نادیده بگیرد، چرا که ایالات متحده مستقیم یا غیرمستقیم بر تقریبا همه‌ی درگیری‌های یکصد سال گذشته اثرگذار بوده و بخش اعظم درگیری‌های نظامی حال حاضر را نیز شکل می‌دهد.

این شماره از پادکست بیبلیوکست به امپراتوری USA قسمت بیست و نهم اختصاص دارد.

نویسنده: دانیله گانزر

برگردان و صدای: سید ابراهیم تقوی

کارگردان و موسیقی: لرد ارس

خرید نسخه دیجیتالی کتاب امپراتوری USA

خرید نسخه صوتی کتاب امپراتوری USA

این مطلب برای اولین بار در انتشارات آزادنامگان منتشر شده است.